Bilgisayarda çalışırken, film seyrederken, İnternet'te sörf yaparken yada yeni aldığınız bir donanımı takarken en çok karşılaştığınız kronik sorunların çözümlerini bu belgede bulabilirsiniz.
Bilgisayarlar, donanım ve kullandığımız yazılımların bütününden oluşuyor. Bir
bilgisayarın donanımı kusursuz çalışsa bile, yüklenen yazılımların hataları ya
da donanımla uyumları sorun yaratabiliyor. Kusursuz, tıkır tıkır çalışan bir
bilgisayar idealden başka bir şey değildir. Bilgisayar kullanırken sorunlarla
karşılaşmak çok doğaldır.Sorunlarla karşılaştığınızda paniğe kapılmayın,
verilerinizi kaybetmediğiniz sürece bilgisayarınıza zarar verecek ya da
çözülmeyecek hiçbir sorun yoktur. işte yazılım, donanım, internet ve Windows'la
ilgili en çok karşılaşılan 55 sorunun 55 çözümü:
1) Bilgisayarım açılırken, eksik DLL dosyası olduğunu belirten bir hata ile
karşılaşıyorum. Sorunumu nasıl çözebilirim?
DLL dosyaları Windows ve yüklediğiniz yazılımlarla ortak olarak kullanılan
dinamik kütüphane dosyalarıdır. Sistemden bir yazılım kaldırıldığında, DLL
dosyalarından bir ya da birkaçı silinebilir. Bu durumda, hata mesajında
belirtilen DLL dosyasını www.drd. dyndns.org/search.html adresinde aratarak
indirin. Bu dosyayı Windows altındaki System klasörüne kopyalamanız sorunu
çözecektir.
2) Sabit diskimde tek bir bölüm var. Varolan verilerimi kaybetmeden nasıl
yeni bölüm oluşturabilirim?
FDISK kullanarak bunu yapmak olanaksız. Sabit disk bölüm yöneticisi yazılımına
ihtiyacınız var. Bu gibi yazılımlar arasında kullanımı en kolay olanı Partition
Magic Pro'dur. Bu yazılımı www.powerquest.com adresinden temin edebilirsiniz.
3) Windows XP kullanıyorum ve sistemimde bolca RAM var. Bu belleğin bir
kısmını sabit disk gibi kullanabilir miyim?
Yeterli miktarda RAM olduğu sürece yeni bir sabit disk sahibi olmanın en ucuz
yolu, bir sanal sürücü yazılımıdır. Bu işi yapabilen araçlar arasında en iyi
örneklerden biri RamDisk'tir. Ramdisk, Windows XP Home/Professional, Windows
2000 ve NT sürümlerinde çalışabiliyor. Bu yazılımı www.superspeed.com
adresinden indirebilirsiniz.
4) USB portuna bağladığım bazı donanımlar, sürücüleri hatasız olmalarına
rağmen çalışmıyor ya da keyfine göre çalışmayı reddediyor.
USB yeterliliğine sahip cihazlar çalışmalarını sağlayacak elektrik enerjisini
de USB portundan sağlarlar. İşletim sistemi ve sürücülerde bir sorun olmadığı
halde bazı USB cihazların çalışmaması ya da belirli USB cihazların
çalışmamalarının nedeni güç eksikliği olabilir.
5) Bir dosyayı geri dönüşüm kutusuna göndermeden yanlışlıkla silsem ya da
yanlış dosyayı aynı isimle kaydetsem, nasıl geri çağırırım?
Windows altında normal yollarla bu gibi kayıpları gidermek mümkün değil. Bir
veri kurtarma yazılımı kullanmanız gerekir. En iyi veri kurtarma
yazılımlarından Media Tools (www.atldatarecovery.com) ya da Easy Recovery
Proffessional'ı (www.ontrack.com) kullanabilirsiniz. Bu iki yazılımdan birini
çalıştırdığınızda kurtarabileceğiniz yüzlerce dosya göreceksiniz. Dosyanın
ismini bilmeniz, kurtarma işleminin süresini oldukça kısaltacaktır.
6) Windows 95/98/Me altında sorun çıkarmayan harici modemimi Windows XP'de
kullanıyorum. Sistemi yeniden başlattığımda modem ortadan kayboluyor.
Bunun sebebi, Windows XP sürücülerinin yüklenmemesi ya da yüklenen sürücülerin
problemli olmasıdır. Sistemi yeniden başlattığınızda modemi düğme ya da
anahtarından açıp kapatın. Sistem altında Donanım yöneticisine girip
Bilgisayarım üzerinde sağ tıklayıp 'Donanım değişikliklerini tara'ya girin.
Windows XP modemi tanıyacaktır. Yaramazsa, bir de modemin kablosunu çıkartıp
takmayı deneyebilirsiniz.
7)Windows XP kurulum sırasında bileşen seçimine izin vermiyor ve kurduktan
sonra Program Ekle/Kaldır altında kaldırılacak doğru düzgün bir Windows
bileşeni göremiyorum. En azından yüklü bileşenlerin hepsini görmenin yolu var
mı?
Evet bunun bir yolu var. Windows XP'yi kurduğunuz klasöre (C:\Windows gibi)
girerek INF klasörünü açın. Sysoc.inf dosyasını bulun ve sağ tuşla tıklayarak
Notepad ile açın. CTRL+H tuşuyla Bul/Değiştir kutusunu açın. Değiştirilecek kelime
kutusuna 'hide' girin. Diğer kutuyu boş bırakarak tüm 'hide' kelimelerini
kaldırın. Sistemi yeniden başlatınca Program Ekle/Kaldır altında daha fazla
bileşen olacaktır. Dikkat! Bilmediğiniz bileşenleri kaldırmayın, sonradan çok
üzülebilirsiniz.
8) Sistemi açtığımda BIOS sıfırlanıyor.
Anakart üzerinde BlOS'un üzerine yazılan bilgilerin saklanması amaçlı bir pil
bulunur. Diğer şarj edilebilen piller gibi BIOS pilinin de belirli bir ömrü
olmasına ek olarak, güç kaynağına uzun süre elektrik gelmezse pil şarj
edilemediği için BIOS sıfırlanır. Elektrik kesintisi gibi kısa süreli güç kaybı
BIOS'u sıfırlıyorsa, pil sorunludur ve değişmesi gerekir. Eğer güç kaybı
olmadan sistem açılışında BIOS sıfırlanıyorsa, anakart kullanım kılavuzuna
başvurarak BIOS sıfırlamak için kullanılan jumper ayarlarını kontrol edin.
9) İkiye bölünmüş, üzerinde Windows 98 kurulu bir sabit diskim ve bolca bos
alanım var. Bu sabit disk üzerinde 98'e ek olarak Windows XP ve Süse Linux de
kullanmak istiyorum.
Varolan işletim sistemini de kullanmaya devam ederek Windows XP ve Linux kurmak
için ilk olarak yeni bir bölüm yaratmanız gerekir. FDISK ile mevcut bölümü
silmeden yeni bölüm açmayacağınız için, ilk olarak sabit disk bölümlendirme
yazılımı kullanarak diski üçe ayırın. Windows XP'yi ikinci bölüme kurduğunuzda
açılışta işletim sistemi seçenekleri çıkacaktır. Son bölüm üzerine Linux
kurduğunuzda ise Lilo'yu MBR'ye yazdırın. Açılışta ilk olarak Lilo yüklenecek
ve Linux/Windows geçiş seçeneği sunulacaktır.
10) Outlook Express kullanıyorum. Elektronik posta mesajlarımda | bolca
yazım hatası var. Bunu nasıl engellerim?
Eğer sisteminizde Türkçe Microsoft Office yüklüyse, elektronik postaları yazım
hatalarına karşı denetleyebilirsiniz. Bunun için Tools>Options>Spelling
altından Always Check Spelling kutusunu işaretleyin. Daha sonra da alt
kısımda bulunan Dictionary kutucuğundan Türkçe'yi seçin. Bu işlemden sonra
Outlook Express her elektronik posta yolladığınızda otomatik olarak yazım
hatalarını kontrol etmeye başlayacaktır.
11) Windows KP'nin CD yazma işlemini nasıl hızlandırabilirim?
Windows XP yazılacak verileri belirli bir klasöre kopyaladıktan sonra CD'ye
yazar. Eğer CD'ye kopyalayacağınız dosya ve klasörler Windows XP'nin kurulu
olduğu bölümdeyse, sözkonusu veriyi kesip (CTRL+X), C:\Documents and
Settings\(Kullanıcı Adı)\Local SettingsVApplication Data\Microsoft\CD Burning
klasörü altına yapıştırın (CTRL+V). Dikkat! CD yazma işlemi bitince XP size bu
dosyaları ne yapacağınızı soracaktır, işletim sisteminin bu dosyaları saklamasını
istemezseniz, silineceklerdir.
12) IE 6.0 kurdum. IE, sayfadan daha büyük bir resim görüntülemek
istediğimde otomatik olarak pencereye sığdırıyor. Bunu nasıl engellerim?
Resim tam olarak yüklenip sayfaya sığdırılacak boyutlara indirildiğinde fareyi
resmin üzerinde kısa bir süre bekletin.
Fare imlecinin yanında beliren buton ile resmi orijinal boyutlarına
getirebildiğiniz gibi, aynı butonu kullanarak IE 6.0'ın 'Enable Automatic Image
Resizing' özelliğini kapatabilirsiniz.
13) Aynı evde ya da apartmanda bulunan iki bilgisayarı birbirine bağlayarak
üreticiliği artıran uygulamalar (Quake 3 gibi) çalıştırmak istiyorum. Bunu ne
şekilde ve hangi parçalarla yapabilirim?
Bunun en kolay yolu, ilk olarak ağ yapılandırması daha basit olan Windows XP
Professional kurmaktan geçer. Daha sonra ise iki adet Ethernet kartı ve hub'sız
bağlantı için Category 5 Crossover kablosuna ihtiyacınız olacak. Bu malzemeleri
bir bilgisayar mağazasından bulabilirsiniz.
Accesories-Communications-Setup Small Office Home Networking sihirbazını
çalıştırın. Ayrıntılarını vermeye gerek olmayan birkaç basit adımdan sonra,
yaratılan disketi diğer bilgisayarda çalıştırarak kısa bir süre içinde iki
sistemi birbirini görebilir hale getirebilirsiniz.
14) İki bilgisayarı Ethernet ve Icablo ile birbirine bağladım. Sistemlerin
birinde modem yok. Her iki PC'den de İnternet'e girilebilmesi için ne yapmam
gerekiyor?
Önceki çözümde (13) bulunan açıklama bu soru için de geçerlidir. Tek fark,
sözkonusu disketin modem bulunan sistemde hazırlanması zorunluluğu olacaktır.
Yarattığınız bu disketi Windows XP, Windows ME ve Windows 98 SE çalıştıran
sistemlerde kullanabilirsiniz.
15) Linux için sürücü aramaktan yoruldum. Bu sürücülerin ya da en azından
linklerinin bulunduğu bir site var mı?
Evet, bu hizmeti veren birçok site mevcut. İşte en meşhurlarından biri:
www.linuxbasis.com/drivers.html Yine de, her donanım sürücüsünü üretici
firmanın sitesinden indirmek en iyi yoldur. Farklı bir siteden indirdiğiniz
dosyaların içinde donanım sürücülerinden daha fazlasının olmadığı garantisini
kimse vermez.
16) Windows 95/98/Me ve kablo modem kullanıyorum. Bazen bağlantı kısa bir
süreden sonra kopuyor. Modem tekrar online olduğunda ise veri transferi
yapmamaya başlıyor. Bilgisayarı yeniden başlatınca bile sorun çözülmüyor.
Temel sorun bilgisayarınızın İP alıp almamasıdır. İşletim sisteminiz NT ya da
üstü olsaydı DHPC sunucusundan kolaylıkla bir İP alabilirdi, ancak Windows
95/98/Me'de bu sorunla karşılaşmak bazen kaçınılmazdır. Modemin fişini çekin ve
bilgisayarınızı kapattıktan sonra modemi açın. Modemin online olmasını bekleyin
ve Activity lambasında bir hareket gördüğünüzde bilgisayarınızı açın.
Bağlantınız yenilenmiş ve geçerli bir İP aldığınızı göreceksiniz. İşletim
sisteminizi Windows XP ya da 2000 Professional'e yükseltmeniz ise kökten
çözümdür.
17) Windows XP kurduğumdan bu yana bir çok IE güncellemesi yapmıştım. XP'yi
yeniden kurduğumda, IE için bu güncellemeleri yüklemek için daha kolay bir yol
var mı?
Microsoft 15 Mayıs'ta internet Explorer için şu güne kadar çıkartılan tüm
güncellemeleri tek bir dosya olarak toplayarak yayınladı. 5.0 dan 6.0'a kadar
eksiksiz güncelleme yapan bu dosyayı tek başına indirmeniz ve kurmanız yeterli.
Dosyayı aşağıdaki adreste bulabilirsiniz: www.microsoft.com/windows/ie/downloads/critical/Q321232/default.asp
18) Windows ME üzerinde lE'yi her açtığımda 'An Error Occurs in Mshtml.dll
in internet Explorer 6' mesajı alıyorum. Bu sorunu nasıl çözebilirim?
Bu sorun tek bir dosyadan kaynaklanan basit bir hata ancak internet Explorer'ı
kullanmanızı tümüyle etkiliyor.
Sorun şu; IE 6.0 mshtml.dll dosyasının 6.0.2600.0 sürüm numaralı derlemesine
ihtiyaç duyuyor fakat sizin yüklediğiniz 6.0 paketi biraz eski bir derleme. Bu
durumda sürümü daha yeni bir internet Explorer paketi ile güncellerseniz, sorun
giderilecektir.
19) Windows 98 SE çalıştıran sistemimdeki bir yazılımı kaldırdıktan sonra
yeniden başlattım. Sistem açılırken bir VXD hatası veriyor ve kilitleniyor.
Bilgisayarın öncelikle neden kilitlendiğini bulmalıyız. Bunun için Windows'u F8
ile başlatarak listede Adım Adım Onayla seçeneğini seçip devam ederek, hepsine
Evet diyerek sistemin hangi işlemden sonra kilitlendiğini bulmalısınız.
Sistemi kilitleyen işlemi belirledikten sonra Windows'u Güvenli Kip ile
başlatın. 'Başlat'tan 'Çalıştır'ı seçin ve kutucuğa 'msconfig' girin. Açılacak
pencerenin en sağdaki tabında başlangıçta çalıştırılan yazılımların listesini
göreceksiniz. Sorunlu yazılımla ilgili satırdaki işareti kaldırın ve Tamam
diyerek çıkın. Bilgisayarınızı yeniden başlattığınızda problem çözülecektir.
20) Windows 2000 Professional kullanıyorum. DVD seyretmek istediğimde winDVD
'Create Overlay failed. Please lower screen resolution ör color depth and try
again' hatası verdi.
Problem büyük ölçüde yazılımda bulunan bir Windows 2000 Pro hatasından
kaynaklanıyor. Öncelikle başka bir kullanıcı hesabı ile sisteme girmeyi ve
WinDVD'yi çalıştırmayı deneyin. Yazılım çalışırsa, bilgisayarı yeniden
başlatarak eski kullanıcı adınızla giriş yaptığınızda sorun çözülecektir.
Bu işe yaramazsa, bir önceki problemdeki adımları izleyin. Böylece 3D oyunları
oynayamasanız bile, DVD izleyebilirsiniz.
21) Windows 98 altında ne zaman Dreamweaver yüklesem, bilgisayar donuyor ve
sistemi yeniden başlatmak gerekiyor. Program başka bilgisayarlarda sorunsuz
çalışıyor. Bunu nasıl hallederiz?
İlk olarak ekran kartı sürücünüzü güncelleyin. Sorun çözülmezse, 'Bilgisayarım'
simgesi üstüne sağ tuşa tıklayın, 'Özellikler'! seçin ve açılan pencereden
Performans sekmesine geçin. Dört kademeli hızlandırıcı barını öncelikle bir
kademe düşürüp sisteminizi yeniden başlatın. Bu işe yaramazsa daha düşük
kademeleri deneyin. Unutmayın, bu ayafl düşürmek ya da kapatmak ekran
kartınızın birçok özelliğinden yararlanmanızı engelleyecektir.
22) Windows 98 ve IE 5.5 kullanıyorum. Bazı sayfaları açmaya çalıştığımda 'A
Runtime Error has occurred. Do you wish to DEBUG Line=0 Error = Object
Expected' hatasını alıyorum.
Bu sorun çoğunlukla popup reklamları engelleyen programlar kullanıldığında
oluşan bir hatadır. Yapmanız gereken, IE Araçlar mönüsü içinden internet
seçeneklerine girmek ve Gelişmiş sekmesindeki listeden 'Komut dizini hata
ayıklamasını devreden çıkart1 seçeneğini işaretlemek. Tüm açık tarayıcı
pencerelerini kapatıp yeniden çalıştırdığınızda sorun çözülecektir.
23) Bu Messenger programının açılışta başlamasından sıkıldım. Bundan
kurtulmanın bir yolu var mı?
Messanger'ı kaldırmak için Başlat'tan Çalıştır'ı tıklayın ve aşağıdaki satırı
aynen kopyalayın. Tamam tuşuna basın. Yazılım kaldırılacaktır. Bilgisayarınızı
yeniden başlatıp başarılı olup olmadığını test edebilirsiniz. Diğer yandan bu
karışık komutu girerken hata yapmaktan korkuyorsanız bu işi sizin yerine
yapabilecek olan Tweaking Toolbox XP yazılımını kullanabilirsiniz:
www.windowshelp.net/ttwxp
RunDlBl advpack.dll,LaunchINFSection %windir%\INF\msmsgs.inf, BLC.Remove
24) Sabit disklerim FAT32 formatlı ve Windows 98 kurulu. |Windows XP
yüklesem, ama Çbunu sadece birinci bölümde lyapsam, yani sadece orayı j NTFS'e
dönüştürsem, XP açılınca Win32 dizinleri de görür mü?
Sadece ilk dizini formatlayıp, buraya XP kurmanız ve diğer dizinleri taramanız
mümkün. Windows XP FAT16 ve FAT32'yi destekliyor. Ama, eğer düşünceniz NTFS'in
daha güvenli olduğu ise, evet haklısınız; tümüyle NTFS'e geçmenizi öneririz.
25) Sörf yaparken girdiğim bir sitedeki web sayfasında ya da pencerede sabit
diskimin içindeki dosyalar görünüyor. Bu dosyaların kopyalanmaları ya da
silinmeleri mümkün mü?
Sabit diskinizi kopyaladık demeleri tamamen yalan. Bu sitedeki düğmelere
tıkladığınızda tek yapılan şey, tarayıcı penceresinde sabit diskinizin
gösterilmesi, ancak bunu sadece siz görebilirsiniz. O siteyi hazırlayan kişi ya
da başkabiri göremez. Yine de içinizin rahat etmesini istiyorsanız, ZoneAlarnm
Pro (www.zonelabs.com) gibi bir kişisel güvenlik duvarı yazılımı kullanmanızı
öneririz.
26) Windows 98 üzerinde Creative Soundblaster Live! Value kullanıyorum.
Açılışta 'error: Memory manager not detected. Creative SB16 emulation driver
requires EMM386 or similar Creative SB16 emulation driver not loading' hatası
ile karşılaşıyorum.
Ses kartınızın Sound Blaster 16 emülasyonu yapabilmesi için gerekli dosyaların
yüklenmesinde hata var. Aslında çok eski DOS oyunları oynamadığınız sürece buna
gerek yoktur.
Denetim Masası altından donanımlar arasında Creative Miscellaneous Devices'ı
genişletin, Creative SB16 emulation'ı seçin.
Üzerine çift tıklayarak Properties (Özellikler) sayfasını açın. Disable in this
hardware profile (bu aygıtı kullanma) seçeneğini seçin ve OK'e (Tamam) tıklayın.
Bunu yaptıktan sonra Autoexec.bat ve Config.sys dosyalarından SB 16
emülasyonuyla ilgili satırları silebilirsiniz.
27) Proxy sunucusu ne işe yarar ve kullanmam gerekli midir?
Proxy, web tarayıcısı gibi istemci uygulamalar ile gerçek bir sunucu arasında
duran bir sunucudur ve yazılım ve/veya donanım tabanlı olabilir. Genellikle,
işyeri ağlarında ya da servis sağlayıcılar tarafından kullanılır. Gerçek
sunucuya yapılan talepleri proxy değerlendirir ve bu talepleri yerine getirmeye
çalışır.
Talebi kendisi karşılayamazsa, gerçek sunucuya iletir. Proxy sunucuların iki
temel işlevinden ilki talep edilen dosyaları önbelleğe (cache) alarak sayfa
indirilmesindeki performansı artırmaktır. Diğeri ise bazı web sitelerine
erişimi engellemektir. Kısacası, Proxy sunucular performans artışı sağlarken
erişim kısıtlaması getirebileceği için karar size kalıyor.
28) Ben ses kayıt edebilen ve çalabilen bir program arıyorum.
Size dbpoweramp isimli programı rahatça önerebiliriz
(www.dbpoweramp.com/dmc.htm). Bu program, pek çok ses formatını birbirine
dönüştürebiliyor ve çeşitli ses kaynaklarından (line in, mikrofon, vs.) kayıt
yapabiliyor. Bu sitedeki Auxiliary Input addon'unu da indirmeyi unutmayın.
Müzik dosyalarını çalmak için, dBpowerAMP Audio Player'ını (www. dbpoweramp.com/dbpoweramp.htm)
ya da WinAMP'ı (www.winamp.com) kullanabilirsiniz.
29) Tüm masaüstümün ya da sadece bazı pencereleri Mpeg/Avi formatında
kaydetmek istiyorum.
Monitörden AVI formatında görüntü kaydetmek için HyperCam isimli programı
kullanabilirsiniz. Bu programı www.hyperionics.com adresinde bulabilirsiniz.
Program shareware'dir; böylece bir süre deneyebilirsiniz.
30) Bilgisayanmdaki farklı MpegAvi uzantılı filmleri birleştirmek istiyorum.
Bunun için hangi yazılımı kullanabilirim?
Mpeg dosyalarını birleştirmek için Camel MPegJoin isimli programı
kullanabilirsiniz. Bu programı çekebileceğiniz adres şu: member.newsguy.com
/theprof
31) Web sitemde menü düğmelerinin üzerine gidildiğinde rengin değişmesini
İstiyorum. Bunu nasıl yaparım?
Bunun için JavaScript, Flash, DHTML gibi pek çok farklı teknik kullanılabilir:,
www.webteknikleri.com adresinde bu konuyla ilgili yazılar bulabilirsiniz. Daha
kolay bir yol, gereken kodu görsel olarak üretebileceğiniz araçları
kullanmaktır. Bu araçlar arasında JavaScript kullanarak renk değiştiren
düğmeler hazırlayabileceğiniz ve ücretsiz olan Mouseover Button Wizard
(www.mobw.net) sayılabilir. Dreamweaver, FrontPage ya da Fireworks gibi web
geliştirme araçlarında da bu özellik yerleşik olarak bulunmaktadır.
32) Bazı AVI dosyalarını Media Player ile açmaya çalıştığımda, codec
sunucusuna bağlanmaya çalışıyor ve bağlansa bile dosya türünün desteklenmediği
mesajını veriyor. Filmi arkadaşımın sisteminde izleyebilmiştim. Sorun nedir ve
nasıl çözebilirim?
Windows Media Player bazı açık kaynak kodlu, özellikle de Mpeg4 varyantı codec
bileşenlerini desteklememe eğilimi gösterdiğinden, sözkonusu AVI dosyalarını
çalıştırmaz. Bunu yapmak için ilk olarak AVI dosyası üzerine sağ tuşla
tıklayarak özelliklerine gözatın ve hangi codec bileşeni ile kodlandığını
öğrenin. Daha sonra bir arama motorunda codec ismini aratabilir ve sisteminize
kurabilirsiniz.
33) İnternet'e nasıl daha hızlı bağlanabilirim?
Su anda birçoğumuzun kullandığı 56K modemler dışında, Türkiye'de İnternet'e
daha hızlı bağlanmanızı sağlayan seçenekler var. Kiralık hat, maliyetleri nedeniyle
ev kullanıcısına uygun olmadığını belirtelim. Kablo TV , ADSL, uydu ve ISDN
üzerinden hızlı İnternet'e sahip olmak mümkün.
34) ADSL üzerinden İnternet'e bağlanmak için ne yapmalıyım?
ADSL teknolojisiyle İnternet'e bağlanmak için abone.ttnet.net.tr /adsl
adresinden, bulunduğunuz yerde Türk Telekom'un ADSL hizmeti verip vermediğini
kontrol edin. Bulunduğunuz yerde ADSL hizmeti veriliyorsa bile, 'port'lar dolu
olduğu için Türk Telekom'dan beklemeniz gerektiği cevabını alacaksınız.
Kısacası bos port bulmak çölde kutup ayısı avlaya benziyor. 2002 yılı başında,
Türk Telekom'dan 2 milyon ADSL port'u açılacağı duyurulmasına rağmen, henüz bu
konuda bir gelişme yok. (Şu anda (2003) yeni portlar gelmiş durumda, bağlı
olduğunuz Telekom müdürlüğüne bizzat başvurun.)
35) ISDN nedir?
ISDN, Integrated Services Digital Network kelimelerin baş harflerinden oluşmuş
bir kısaltmadır. ISDN ile ses, görüntü ve veriler sayısal olarak birleştirilip
aynı hat üzerinde taşınması sağlanır. Tasıma işlemi sayısal olarak yapıldığı
için hata oranı düşük, ama kaliteli bir iletişim yöntemi olarak
tanımlayabiliriz. Türk Telekom'un ISDNBRI ve ISDN PA olmak üzere iki farklı
ISDN hizmeti var. ISDN Basic Rate Interface, 2 adet 64 Kbit'lik bilgi kanalı
içerir. ISDN Primary Access'deyse, her biri 64 Kbit'lik olan 30 bilgi kanalı
bulunuyor. ISDNBA, evlerin ve küçük ofislerin İnternet'e hızlı ve sorunsuz
bağlanması için kullanılabilir. Ama öncelikle,
www.telekom.gov.tr/lsdn/isdnprefix.html adresinden bağlı bulunduğunuz telefon
santralinin ISDN desteğinin olup olmadığını kontrol etmeniz gerekiyor.
36) Uydu ile İnternet'e bağlanmak iyi bir çözüm mü?
1998 yılında, Türkiye'ye ilk defa getirilen uydu sistemlerini test etmiştik.
Testlerimizde bu sistemle saniyede 400 Kbit'lik hıza ulaşmıştık. Uydu sistemi,
dosya indirmede çok işe yaramasına karşın, yasal düzenleme gereği PC'nizden
İnternet'e giden bilgiyi 56K modemle iletmeniz gerekiyor. Bu da, sizin modem ve
telefon hattından kurtulmanızı engelliyor. Birkaç ay içinde, yasaların
değişmesiyle İnternet'e giden ve İnternet'ten gelen bilgiyi uyduyla taşımak
mümkün olabilecek. Bu tür sistemlerin, ADSL ve KabloNet olmayan her yerde
kullanılması da hızlı internet isteyenleri memnun edecek bir gelişme.
37) Yüklediğim bir yazılımı kaldırırken hata veriyor ve ne yapsam Program
Ekle/Kaldır listesinden silemiyorum.
Yazılımları kaldırılırken bu gibi hataların oluşmasının nedeni kayıt
defterindeki yanlış girişler, yazılımın kurulum kayıt dosyasının okunamaması ya
da veri kaybı olabilir. Registry ayarlarından bu yazılıma ait girişi kaldırmak
mümkün olsa da, System Mechanic (www.iolo.com) gibi bu işi yapabilecek
yazılımları kullanmak daha güvenli bir seçenektir, ilk olarak yazılımın
bulunduğu klasörü silin. Sonra da System Mechanic'in System sekmesi altındaki
Remove Invalid Uninstall Information ile geçersiz girişleri kaldırabilirsiniz.
38) Arşivimde farklı codec bileşenleri ile kodlanmış Avı dosyalarım var.
Hepsinin aynı formata çevirmek istiyorum. FlaskMpeg ile bunu yapabilir miyim?
FlaskMpeg, adından de belli olduğu gibi MpegAvi kodlaması için
tasarlandığından, AVI dosyalarını yeniden kodlama konusunda çok işinize
yaramayacaktır.
Farklı codec kodlamasına sahip AVI dosyalarını yeniden kodlamak için birçok
yazılım bulunsa da, VirtualDub isimli aracı kullanmanızı tavsiye ederim.
www.virtualdub.org adresinden en son sürümünü indirebileceğiniz bu yazılım, AVI
formatının yanında Mpeg1 (.mpeg; .dat; .mpv gibi) dosyalarını da işleyebilir.
FileOpen video file altından filmi seçtikten sonra Video ve Audio sekmeleri
altından sıkıştırmada kullanılacak codec seçimi ve gerekli ayarları
yapmalısınız. Sou olarak yine File sekmesi altından save as AVI ile kodlamaya
başlayabilirsiniz.
39) Web sitemi arama motorlarına kaydetmek istiyorum. Her birine ayrı kayıt
yaptırmak ömür törpüsü. Bu işi en kolay nasıl yapabilirim?
Bu işi profesyonel olarak yapan firmalar olsa da, genelde ücret talep ederler,
işe web sitenizi www.altavista.com'a kaydetmekle başlayın. Kayıt işleminin
sonunda, sayfada Featured Sponsor başlığının alt bölümünde '25+ Search Fngines
FREE!' isimli bir buton göreceksiniz.
Bu linki kullanarak www.ineedhits.com sitesinden web sitenizi belli başlı tüm
arama motorlarına ücretsiz kayıt ettirebilirsiniz.
40) Mpeg dosyalarım AVI'ye çevirmek İstiyorum. Ne gibi araçlara ihtiyacım
var?
Bu işlem için en yaygın kullanılan ve en uygun yazılım FlaskMpeg'dir.
http://go,to/flaskmpeg adresinden indirebileceğiniz bu kodlama aracı ile Mpeg
dosyalarını AVI formatına çevirebilirsiniz. Yapmanız gereken tek şey Öpen
sekmesi altından kodlamak istediğiniz Mpeg dosyasını seçip, Select Output
Format altından AVI Output seçeneğini işaretleyin. Bu seçeneğin hemen altında
bulunan Select Output Modüle ile codec bileşenini seçebilir ve ses kodlama
ayarlarını değiştirebilirsiniz. FalskMpeg, sisteminizde yüklü olan tüm codec
bileşenlerini kullanarak kodlama yapabileceği için, seçenek yelpazesi oldukça
genişleyebilir.
41) Warez sitelerindeki popup'ları yüzünden bayılmak üzereyim. Bu sayfaların
açılmasını nasıl engellerim?
Bunun iki yolu var. tiki bu küçük reklam canavarlarını açmamak ya da otomatik
olarak kapatmak için kullanılan yazılımlar.
Bunlar arasında Popup Killer AdsGone (www.adsonegone.com), PopupDummy!,
(www.dummysoftware.com) ve AdDelete (www.addeleie.com) sayılabilir, ikincisi de
lE'nin internet ayarları üzerinden engellenecek sitelerin adreslerini elle
girmek.
Bunun içinse Araçlar-İnternet Seçenekleri allından Sınırlanmış Siteler'e girin.
Burada popup sitelerinin adreslerini girdiğinizde bir daha sizi rahatsız
edemeyeceklerdir.
42) Türkçe ses sentezi yapabilen, bir başka deyişle Türkçe okuyan bir
yazılım arıyorum. Nereye bakmalıyım?
Bu işi yapabilen bazı yazılımlar olsa da, her zaman mükemmel diksiyon beklemek
hayal kırıklığı yaratabilir. Diksiyonu bozuk ama sayıları mükemmel okuyan Voice
isimli küçük bir yazılımı www.tahribat.com adresinden indirebilirsiniz.
Türkçe ses sentezleme üzerine daha profesyonel örneklerden biri olan Geveze ise
www.gvz.com.tr adresindedir. Geveze ücretsiz olmasa da, sitede bir deneme
sürüşü yapmak mümkün.
43) Windows 98 kurulum CD'sinin içeriğini sabit diske kopyalayarak kurulum
yapabiliyorum. Windows XP'yi sabit disk üzerinden kurmam mümkün mü?
Evet bunu yapmak olasılık dahilinde, ilk olarak Windows XP kurulum CD'si
içindeki İ386 klasörünü sabit diske kopyalamakla işe başlayın. Daha sonra
sistemi Windows 98 başlangıç menüsünden DOS komut satırına düşecek şekilde
açın.
I386 klasörüne geçerek winnt32.exe yazın ve enter'a basın. Windows XP Setup
başladığında, sizden sistem dosyalarının bulunduğu klasör ismini isteyecektir.
Bu satırda I386 klasörünün yerini (C:\i386 gibi) belirtip devam ettiğinizde,
kurulum başlayacaktır. Sabit disk üzerinden yapılan kurulumların bir diğer
avantajı da daha kısa sürmeleridir.
44) İkiye bölünmüş sabit diskimdeki C: sürücüsünde Windows 98 kuruluydu.
Daha sonra Windows XP'yi D: sürücüsüne kurdum sonradan 98'i elle sildim.
Sistemi başlattığımda benden olmayan Windows 98 ile XP arasında seçim yapmam
isteniyor. Bundan nasıl kurtulurum?
Bu oldukça kolay. Bilgisayarım simgesi üzerine sağ tuşla tıklayın ve
Özellikler'e girin. Gelişmiş sekmesi altındaki Açılış ve Kurtarma butonunu
tıklayın. Açılan pencerede Sistem Açılışı altında Düzenle seçeneğini
göreceksiniz. Bu butonu tıkladığınızda Notepad ile boot.ini dosyası açılacaktır.
Burada Windows 98 ile ilgili satırı silerseniz, sistemi başlattığınızda işletim
sistemi seçimi yapma ekranının belirmediğini göreceksiniz. Dikkat! Boot.ini
dosyasını bozarsanız, sisteminiz açılmayabilir.
45) Sistemimde Windows 98 ve Süse Linux kullanıyorum. Linux'u kurarken
LlLO'yu MBR'ye yazdırmıştım. Linux'u kaldıracak olsam MBR'yi eski haline nasıl
getirebilirim?
Sistemi Windows 98'den açarak F8 ile başlangıç seçeneklerine girin ve DOS komut
satırına geçin.
Fdisk /mbr yazarak Enter'a bastığınızda MBR eski haline gelecek ve sistem
eskiden olduğu gibi Windows 98 ile açılmaya başlayacaktır.
46) Bir CD'ye dosyalarımı yedeklemistim. CD yazdıktan sonra hala bos yer
olduğundan, daha sonra üzerine başka dosyalar da kopyaladım. Fakat CDROM |
sadece ikinci partide yazdığım dosyaları görüyor. Eski dosyalara ulaşmak için
ne yapmalıyım?
Görünüşe göre CD üzerinde birden fazla ya da farklı formatta 'track'ler
oluştuğu için CDROM sadece son yazılanı görüyor. Windows Explorer altından ilk
yazılan dosyalara ulaşmak imkansızdır. Bu dosyaları görmek ve kopyalamak için
üçtincü parti bir yazılıma ihtiyacınız var. Bu yazılımlar arasında
(www.isobuster.com) ISOBuster'ı tavsiye edebiliriz. Hatalı ya da yanlış
formatta yazılmış multisession CD'lerin içindeki tüm veriye erişim sağlayan bu
küçük yazılımı www.isobuster.com adresinden indirebilirsiniz.
47) Web sitemde kullanmak için hareketli gif dosyaları yaratmak istiyorum.
Bunu nasıl yapabilirim?
Hareketli gif hazırlamak için en kullanışlı yazılımlardan biri Ulead Gif
Animator 5.0'dır. www.ulead.com adresinden indirebileceğiniz bu yazılım, sadece
hareketli gif hazırlamakla sınırlı değil. Bu araçla düzenlenebilecek ve web
sayfalarında kullanılabilecek animasyonlar için desteklenen biçimler arasında
exe dosyaları, avi ve Flash da bulunuyor.
48) MP3 dosyalarımı düzenlemek (Kesmek, yapıştırmak ve islemek) istiyorum.
Bunu MP3 dosyalarını wav ya da başka formata çevirmeden nasıl yapabilirim?
MP3 kodlama ve çalma yeterliliği olan bir ses işleme yazılımına ihtiyacınız var.
Bu yazılımlara en güzel örneklerden biri Sonic Foundry Soundforge 5.0
olacaktır. Soundforge 5.0 ile açtığınız ve düzenlediğiniz MP3 dosyalarını
istediğiniz hemen her formatta (.mov, .iff, .pca, .wav, .rm, .asf, .pca gibi)
kaydetmeniz mümkün olacaktır. Yazılımı www.sonicfoundry.com adresinden
indirebilirsiniz.
49) Windows XP'nin hata raporlama özelliğinden bezdim. Hemen her program
hatasında acılan bu pencereyi nasıl sayısal cennete yollarım?
Microsoft'un bu çok tartışılan aracı, Internet'e her zaman bağlı olmayan
sistemlerde çok işe yaramadığı gibi, sıkıcı olabiliyor. Hata raporlamayı
kapatmak için Bilgisayarım simgesi üzerine sağ tıklayarak Properties'e girin.
Buradaki seçenekler arasında Advanced'i seçtiği
nizde geçilen pencerenin sağ alt bölümünde Error Reporting butonunu
göreceksiniz. Butonu tıkladığınızda karşınıza çıkacak seçeneklerden 'Disable
error reporting'i seçerek Apply'ı tıkladığınızda sorun kalmayacaktır.
50) Şu anda bir CD yazıcım yok. Elimdeki CD'leri daha sonra yine CD'ye
kopyalamak üzere sabit diskimde saklamak istiyorum. Fakat kopyaladığım onca
dosya ve klasörle uğraşmak istemiyor, hatta isin içinden çıkamaz hale gelmekten
çekiniyorum. Ne yapmalıyım?
Elinizde bir CD yazıcı olmasa bile, Ahead Nero (www.ahead.com) ya da Easy CD
Creator gibi yazılımlar bu konuda çok işinize yarayacaktır. Bu yazılımlarda CD
kopyalamayı seçtiğinizde, CD'yi sabit diske tek parça bir 'image' dosyası
olarak kopyalayabilirsiniz.
Bu yolla hem dosya sayısı azalacak, hem de image dosyalarını istediğiniz bir zaman
kolaylıkla CD'ye aktarabileceksiniz. Eğer bu image dosyalarının içeriğini
değiştirmek ya da içinden bir dosya almak isterseniz, 46. çözümde adı geçen
IsoBuster yazılımını kullanabilirsiniz.
51) Üç ayrı USB cihazı aynı anda Sallanmak istiyorum ama anakaramda sadece
iki port var. Ne yapabilirim?
Anakartlarm çoğunda, harici port ya da çoğaltıcı ile USB port sayısını 127'ye
kadar çıkarabilirsiniz. Eğer anakartınızla beraber kasaya monte edebileceğiniz
portlar gelmediyse, satın almak zorundasınız. Kart üzerinde genelde USB
genişlemesi için belirlenmiş 'pin'ler, yanında küçük bir ibare ile bulunur.
Yine de herhangi bir hata olasılığına karşı, anakart kullanma kılavuzunda
bulunan pin haritasından yararlanmalısınız.
Doğru pin'lere bağladığınız harici USB portları, güç kaynağının da izin verdiği
sayıda donanımı destekleyecektir. USB portu bulunan monitör gibi cihazlar ise
kendi güç kaynaklarını kullandıkları için sisteme yük bindirmez.
52) Anakart BlOS'u üzerinde pynama yapılabildiğini (EPA logosunu değiştirmek
gibi) biliyorum. Aynı şey GeForce ekran kartım için de geçerli midir?
Anakart BlOS'ları gibi, ekran kartlarının da BlOS'ları üzerinde oynama yapmak
mümkündür. Bunu için http://guru3d.com/xbios adresinden son sürümünü
indirebileceğiniz NVIDIA BIOS Editör isimli aracı kullanabir lirsiniz (Nvidia
üretimi BlOS'lar için geçerli). Dikkat! BIOS editörü yazılımları kullanırken
bilmediğiniz ayarlara dokunmayın. Ekran kartının BlOS'unu bozmak istemiyorsanız
tabii.
53) Windows XP kullanıyorum. Birkaç yazılımı sıkıştırılmış bir dosyada
toplayıp, gerektiğinde tek tıkla kurmak istiyorum. Bunu nasıl yapabilirim?
Başlat altından Çalıştır'a gelin ve satıra 'iexpress.exe' yazın. Enter'a
bastığınızda açılan IExpress 2.0 ile kendi kurulum dosyanızı yaratabilirsiniz.
Sihirbazdaki adımları izleyip, size uygun olanlarını seçerek işlemi
bitirdiğinizde bir .exe dosyası yaratılacaktır. Çalıştırmak içinse dosyayı çift
tıklamak yeterlidir.
54) AMD işlemci ve Windows XP kullanıyorum. Genelde gündüz saatlerinde
bilgisayarım hiç neden yokken kapanıyor. Sorunun herhangi bir yazılım ve
işletim sistemi ile ilgisini kuramadım.
Anakart BlOS'unda işlemci ısısı ile ilgili bölüme göz atmanızı öneririz. Bu
bölümde işlemci belirli bir sıcaklığı geçtiğinde uyarı ve sistemi kapatmayla ilgili
seçenekler göreceksiniz. Eğer bu ısı değerleri düşükse (55 derece gibi),
özellikle sıcak günlerde işlemci yeterince soğutulamadığı için sistem kendini
kapatacaktır. Isı değerlerini artırırsanız bu sorununuz geçici olarak
çözülebilir. Kökten çözüm içinse kasayı ve işlemciyi daha iyi soğutmak için
daha güçlü ya da ek fanlar kullanmanız gerekir. Yine de işlemcinizi 70 derece
ısıda çalıştırmanızı tavsiye etmeyiz.
55) Eski ekran kartımla birlikte gelen WinFast DVD oynatıcı yazılım
kullanıyorum. Yeni DVD sürücüm OEM olduğu ve paketten DVD oynatıcı çıkmadığı
için WinFast kullanmaya devam ediyorum. Fakat seste sürekli bir hışırtı
sözkonusu. Sürücü güncellemesi ve kablo değişimi sonrası sonuç fark etmiyor.
Yeni ekran kartımın markası ve yonga seti eskisiyle aynı. Problem ne olabilir?
Muhtemelen ekran kartınız MX100 serisinden. Yeni ekran kartınızın dahil olduğu
seride (MX200 gibi) sorunu yaratan bu küçük 'bug'ın sürücü güncellemesi ya da
kablo değişimi ile çözülmesi mümkün değil. Bu tür ekran kartları için farklı
bir ANSI yükseltmesi ve DVD oynatıcıya ihtiyacınız var. Diğer bir deyişle, daha
yeni bir yazılım kullanmalısınız.
Bu yazılımlar arasında WinFast DVD Player (www.leadtek.com) ve PowerDVD'nin
(www.cyberlink.com) son sürümlerini sayabiliriz.